“Uchodźca” słowem roku 2015

Uchodźcy w Monachium w Niemczech fot.Andreas Gebert/EPA

Uchodźcy w Monachium w Niemczech fot.Andreas Gebert/EPA

Kapituła polskich językoznawców jednomyślnie wybrała rzeczownik “uchodźca” za słowo roku 2015. Słowo to wygrało również w ogólnopolskim internetowym plebiscycie organizowanym przez Instytut Języka Polskiego Uniwersytetu Warszawskiego.

Po raz pierwszy w historii wybór kapituły był jednogłośny. Językoznawcy uznali za słowo roku rzeczownik “uchodźca”. W skład kapituły weszli profesorowie: Jerzy Bartmiński, Jerzy Bralczyk, Renata Przybylska, Andrzej Markowski, Jan Miodek, Walery Pisarek i Halina Zgółkowa.

“Uchodźca” został uznany za słowo roku 2015 również w plebiscycie internautów. Jak poinformowano na stronie plebiscytu http://www.slowanaczasie.uw.edu.pl/, kolejnymi najczęściej wybieranymi (i zgłaszanymi) słowami były “smog” i “JOW”. Pierwszą piątkę słów uzupełniają “trybunał” oraz “frankowicz” i “bankster”.

“Zjawisko uchodźców jest zapewne znane w Polsce nie od dziś. Natomiast w roku 2015 zostało ono napełnione wartościami emocjonalnymi – skomentowała na stronie plebiscytu członkini kapituły prof. Halina Zgółkowa z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu. – Z jednej strony jest to współczucie, empatia, obowiązek pomocy ludziom znajdującym się w potrzebie, czyli zespół pozytywnych wartości etycznych. Z drugiej zaś jest to przede wszystkim lęk przed (domniemanym?, potencjalnym?) terroryzmem, zagrożeniem dla naszej narodowej tożsamości kulturowej (wraz z religią)”.

W swoim komentarzu językoznawczyni zwróciła uwagę, że uchodźcy napływający do Europy w roku 2015 na ogół nie wybierają Polski, jako kraju osiedlenia (wyjątkiem są przybysze z Ukrainy, zwłaszcza z Donbasu), ale i tak emocje wśród Polaków są intensywnie wiązane z samym zjawiskiem i słowem. Według niej słowo utraciło w Polsce wiele składników semantycznych na rzecz aspektów emocjonalnych. “Najprościej mówiąc – uchodźców co prawda nie mamy, ale bardzo często i chętnie o nich rozmawiamy” – stwierdziła Zgółkowa.

Ogólnopolski plebiscyt na słowo roku zorganizowany był przez IJP UW już po raz piąty. Akcję wspierają Narodowe Centrum Kultury i Fundacja Języka Polskiego. IJP UW regularnie prezentuje słowa miesiąca, tygodnia i dnia na stronach slowanaczasie.uw.edu.pl oraz slowadnia.clarin-pl.eu.

W 2015 roku słowem stycznia był “frankowicz”, lutego – “górnik” oraz “separatysta”, marca – “zaćmienie”, kwietnia – “ludobójstwo”, maja – “JOW”, czerwca – “zamach” lipca – “dopalacz”, sierpnia – “imigrant” i “uchodźca”, września – “granica” , października – “parlament” i “Sejm”, listopada – “niepodległość” i “smog”, a grudnia – “trybunał”. (PAP)

 

Zamieszczone na stronach internetowych portalu www.DziennikZwiazkowy.com materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Codziennego Serwisu Informacyjnego PAP, będącego bazą danych, którego producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Alliance Printers and Publishers na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione.

Write a Comment

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*