Dzień Prezydenta, czyli czego nie wiesz o mieszkańcach Białego Domu

Dzień Prezydenta, czyli czego nie wiesz o mieszkańcach Białego Domu

Nie ma zgody co do tego jakie święto Amerykanie obchodzą w trzeci poniedziałek lutego, w tym roku wypadający 17. dnia miesiąca. W pojęciu większości mieszkańców USA jest to Dzień Prezydenta. W rzeczywistości jest to narodowe święto ku czci pierwszego prezydenta USA, George’a Washingtona, zwane oficjalnie Washington’s Birthday. Na 12 lutego przypadają także urodziny innego amerykańskiego prezydenta, Abrahama Lincolna i dlatego część stanów obchodzi trzeci poniedziałek lutego jako dzień wszystkich prezydentów, pomimo iż pomysłu tego Kongres nigdy nie zaaprobował. Bez względu na różne nazwy święta, warto poznać tajemnice jakie od ponad dwustu lat skrywają mieszkańcy rezydencji przy 1600 Pennsylvania Avenue w Waszyngtonie, zwanej Białym Domem…

Najbardziej znany z amerykańskich prezydentów, George Washington, uważany za „ojca narodu” urodził się dokładnie 22 lutego 1732 roku, i właśnie tego dnia od 1885 roku obchodzone było ku jego czci święto narodowe. Dopiero w 1971 roku przeniesiono uroczystość na trzeci poniedziałek lutego.

 
Widok z lotu ptaka na pomnik Washingtona, znajdujący się w parku National Mall, w stolicy USA; zgodnie z prawem w Dystrykcie Kolumbii nie może powstać żaden inny obiekt wyższy niż 169-metrowy obelisk ku czci Washingtona
fot.Sierżant Andy Dunaway, US Navy

Po pierwszym prezydencie nazwano stolicę USA, stan Waszyngton i co najmniej trzy uniwersytety. Jego wizerunek widnieje na banknocie jednodolarowym i ćwierćdolarowej monecie, a także na odznaczeniu dla rannych w walce żołnierzy, obecnie nazywanym „Purpurowym Sercem”. Jednak mniej osób wie, że Washington przez liczne choroby już w wieku 22 lat zaczął tracić zęby. Ich ból sprawiał, że nigdy się nie uśmiechał, nawet podczas portretowania. Musiał uważać, by nie wypadła mu sztuczna szczęka… przez którą, nota bene, wyglądał jakby miał spuchnięte usta. Co więcej, przez dyskomfort podczas mówienia, Washington nie wygłosił mowy inauguracyjnej po zaprzysiężeniu na drugą kadencję… Ile podobnych ciekawostek możemy znaleźć w amerykańskiej historii?

  • Od nazwy miejscowości kolonialnej Old Kinderhook w Nowym Jorku, z której pochodził ósmy prezydent, Martin Van Buren, wywodzi się dzisiejsze popularne określenie „O.K.” Hasło wyborcze, wówczas jeszcze kandydata do Senatu, „Vote for OK” było bardziej chwytliwe niż użycie holenderskiego nazwiska polityka. Opozycja wykorzystała następnie ten slogan przeciwko urzędującemu wtedy prezydentowi Andrew Jacksonowi (z którym Van Buren sympatyzował). Ponieważ prezydent pochodził z ubogiej rodziny przypisywano mu zwrot „OK”, w znaczeniu „Oll Korrect”, jako wyraz braku umiejętności literowania.
  • Najkrócej urząd prezydenta pełnił William Henry Harrison (9.). Wygłosił najdłuższą w historii, dwugodzinną przemowę inauguracyjną, jednak zimna i wietrzna pogoda tego dnia sprawiły, że zaziębił się i zmarł miesiąc później na zapalenie płuc.
  • John Tyler (10.) miał najwięcej, bo aż piętnaścioro dzieci, a sześciu amerykańskich prezydentów nie miało potomków; pięciu prezydentów po śmierci żon ponownie ożeniło się, w tym dwóch – Tyler i Wilson – jeszcze za swojej kadencji; jedynym rozwiedzionym prezydentem był Ronald Reagan.
  • Zachary Taylor (12.), nigdy nie głosował w wyborach; jednak sam zyskał popularność jako wojskowy zwyciężający w bitwach wojny meksykańskiej (1846-1848).
  • 15. prezydent, James Buchanan miał możliwość nabycia Kuby za zaledwie 90 mln dol., jednak Kongres nie wyraził na to zgody, gdyż obawiał się, że prezydent ukradnie pieniądze i ucieknie (!); Buchanan był także jedyną głową państwa – kawalerem, a funkcję Pierwszej Damy pełniła jego siostrzenica Harriet Lane; ponadto Buchanan miał krótkowzroczność w jednym oku i dalekowzroczność w drugim – w rozmowie z innymi zamykał jedno oko i przechylał głowę w lewą stronę.
 
fot.USA Today/ Za czasów Theodore’a Roosevelta powstały liczne parki narodowe i rezerwaty przyrody (na zdj. Roosevelt na tle Parku Narodowego Yosemite)
  • Abraham Lincoln (16.) był najwyższym prezydentem USA – mierzył 195 cm (najniższym był James Madison (4.), miał 1,64 cm); ponadto podobno Lincoln tak powiedział kiedyś o władzy prezydenckiej na posiedzeniu rządu: „Siedem głosów przeciw, jeden za, głosy za przeważają.”
  • Termin „Pierwsza Dama” uzyskał powszechny rozgłos w 1877 roku, kiedy dziennikarz pisząc o inauguracji Rutherforda B. Hayesa na 19. prezydenta USA nazwał tym mianem jego małżonkę, Lucy Ware Webb Hayes (jednak pierwsze zapiski, w których pojawia się określenie „Pierwszej Damy” znane są z 1863 roku i dotyczą Mary Todd, żony Lincolna)
 
  • 26. prezydent Theodore Roosevelt był zapalonym myśliwym; od zdrobnienia jego imienia, Teddy, pochodzi nazwa zabawki – pluszowego misia (ang. teddy bear); ponadto Roosevelt jako pierwszy prezydent wyjechał za swojej kadencji za granicę, do Panamy.
  • William Howard Taft (27.) gdy został wybrany na prezydenta ważył ponad 150 kg; dziewięć lat po opuszczeniu stanowiska prezydenta Taft został mianowany przewodniczącym Sądu Najwyższego – tak bardzo czuł się zaszczycony pełniąc tę funkcję, że napisał kiedyś: „Nie pamiętam, że byłem kiedykolwiek prezydentem”.
  • Warren G. Harding (29.) był pierwszym prezydentem, który w dniu wyborów jeździł automobilem.
  • Podczas gdy ulubieńcami większości prezydentów były psy, Woodrow Wilson (28.) trzymał przed Białym Domem stado owiec, by zmniejszyć wydatki na służbę zajmującą się pielęgnacją trawnika; natomiast żona 30. prezydenta Calvina Coolidge’a, Grace Coolidge, jako domowego pupila wolała szopa pracza…
 
fot. Ze stada owiec Woodrowa Wilsona ulubieńcem był Old Ike; (zdj. z prawej) Pierwsza Dama Grace Coolidge i pupil Białego Domu – szop pracz Rebecca
  • Najdłużej urzędującym prezydentem był Franklin D. Roosevelt (32.), który zmarł na początku czwartej kadencji (na mocy 22. poprawki do konstytucji, ratyfikowanej w 1951 roku, ograniczono liczbę kadencji prezydenta USA do dwóch).
  • John F. Kennedy (35.) z pewnością nie szukał w prezydenckim basenie orzeźwienia – utrzymywał w nim temperaturę 90 st. Fahrenheita (ponad 32 st. Celsiusza)
  • Najdłużej żyjącym prezydentem był Gerald R. Ford (38.), który przeżył 93 lata. (Do grona prezydentów, którzy żyli najdłużej należy też Roland Reagan i John Adams)
  • Najstarszym wybranym na urząd prezydentem był Ronald Reagan (40.) – miał wówczas 69 lat; natomiast najmłodszym wybranym prezydentem był John F. Kennedy – w wieku 43 lat. (Jednak najmłodszym prezydentem w historii został Theodore Roosevelt, gdy w wieku 42 lat został zaprzysiężony po śmierci McKinley’a, który zginął w zamachu)
  • Biały Dom aż do 1901 roku znany był tylko jako Pałac Prezydencki lub Dom Prezydencki
  • Ośmiu prezydentów zmarło podczas urzędowania – William Henry Harrison, Franklin D. Roosevelt, Zachary Taylor, Abraham Lincoln, James A. Garfield, William McKinley, Warren Harding i John Kennedy. Czterech z nich zamordowano: Lincolna, Garfielda, McKinley’a (do którego strzelił Leon Czolgosz, anarchista pochodzący z rodziny polskich imigrantów) i Kennedy’ego; pięciu innych przeżyło próbę zamachu: Andrew Jackson (1835), Theodore Roosevelt (1933), Harry S. Truman (1950), Gerald R. Ford (1975) i Ronald Reagan (1981).
  • Dwudziestu sześciu prezydentów, zanim zaczęło sprawować funkcję szefa państwa, było prawnikami.
  • Dwunastu prezydentów było generałami: Washington, Jackson, W. Harrison, Taylor, Pierce, A. Johnson, Grant, Hayes, Garfield, Arthur, B. Harrison i Eisenhower.
 
fot. Pieczęć Prezydenta Stanów Zjednoczonych, na której widnieje motto: E PLURIBUS UNUM, czyli „z wielu jedno”; na potwierdzenie hasła orzeł trzyma gałązkę oliwną (z 13. oliwkami i liśćmi) symbolizującą pokój oraz 13 strzał, oznaczających gotowość obrony kraju w razie potrzeby; białe i czerwone pasy na tarczy symbolizują pierwotne 13 kolonii; pierwszym prezydentem, który korzystał w pieczęci był Rutherford B. Hayes (w 1880 roku)
  • Pierwszy prezydent, George Washington zarabiał rocznie 25 tys. dolarów. Wynagrodzenie Baracka Obamy wynosi 400 tys. dolarów.
  • Ośmiu prezydentów było/jest leworęcznych: James A. Garfield, Herbert Hoover, Harry S. Truman, Gerald Ford, Ronald Reagan, George H.W. Bush, Bill Clinton i Barack Obama.
  • Czternastu prezydentów zajmowało wcześniej stanowisko wiceprezydenta: J. Adams, Jefferson, Van Buren, Tyler, Fillmore, A. Johnson, Arthur, T. Roosevelt, Coolidge, Truman, Nixon, L. Johnson, Ford i George H.W. Bush.
  • Czterech kandydatów na prezydenta wygrało w głosowaniu powszechnym, ale nie uzyskało prezydentury: Andrew Jackson przegrał z Johnem Quincy Adamsem (1824); Samuel J. Tilden przegrał z Rutherfordem B. Hayesem (1876); Grover Cleveland przegrał z Benjaminem Harrisonem (1888); Al Gore przegrał z Georgem W. Bushem (2000).
  • Najbardziej popularna przynależność religijna wśród prezydentów to Kościół Episkopalny (wywodzący się z anglikanizmu) i Kościół Prezbiteriański (protestancki).
  • Dziewięciu prezydentów nigdy nie uzyskało wykształcenia wyższego: Washington, Jackson, Van Buren, Taylor, Fillmore, Lincoln, A. Johnson, Cleveland i Truman; natomiast Harvard może poszczycić się aż siedmioma absolwentami-prezydentami: J. Adams, J. Q. Adams, T. Roosevelt, F. Roosevelt, Kennedy, G. W. Bush (wydział ekonomii) i Barack Obama (wydział prawa); pięciu prezydentów to absolwenci Yale: Taft, Ford (wydział prawa), G.H.W. Bush, Clinton (wydział prawa) i G. W. Bush.
  • Woodrow Wilson jako pierwszy prezydent zdobył doktorat – z nauk politycznych
  • Pierwszą kobietę zatrudniono w Pałacu Prezydenckim w 1889 roku za kadencji Harrisona, prawdopodobnie pełniła funkcję kancelistki-maszynistki.
  • Barack Obama jest 44. prezydentem USA, ale w rzeczywistości było ich 43. – Grover Cleveland został wybrany na dwie nie następujące po sobie kadencje i jest policzony podwójnie, jako 22. i 24. prezydent Stanów Zjednoczonych.

Wiele pokoleń już od lat łamie sobie głową jak zapamiętać wszystkich amerykańskich prezydentów – powstają liczne wierszyki, rymowanki, piosenki. Jednym z najbardziej popularnych jest rymowany utwór napisany przez 19-letnią Genevieve Madeline Ryan, z Potomac, w stanie Maryland. Kiedy miała ok. 12 lat ojciec poprosił ją, by na Dzień Ojca nauczyła się w kolejności wszystkich prezydentów USA. I wtedy wspólnie z historykiem, Hugh Sidey’em i byłym kompozytorem Leonardem Slatkinem z National Symphony Orchestra stworzyli utwór zaprezentowany poniżej…

Przygotowała: Anna Samoń

Categories: Ameryka

Write a Comment

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*